Sedumtrays of sedummatten: wat is het verschil?

Wil je zelf een sedumdak aanleggen, dan kom je verschillende systemen tegen. Twee veelgebruikte oplossingen zijn sedumtrays en sedummatten.

Op het eerste gezicht lijkt het verschil misschien niet zo groot. In beide gevallen krijg je een dak dat met sedum wordt begroeid. De manier waarop het sedumdak wordt opgebouwd, verschilt echter behoorlijk.

Bij sedumtrays zitten drainage, substraat en sedumbeplanting samen in kant-en-klare bakken. Bij sedummatten bestaat het groendak meestal uit meerdere losse lagen waarop vervolgens een vooraf begroeide vegetatiemat wordt uitgerold.

Voor iemand die het sedumdak zelf wil aanleggen, is dat verschil belangrijk. Sedumtrays zijn vooral interessant wanneer je de aanleg zo eenvoudig mogelijk wilt houden.

Wat zijn sedumtrays?

Een sedumtray is een kant-en-klare cassette waarin verschillende onderdelen van het sedumdak zijn gecombineerd.

De tray bevat het substraat waarin het sedum groeit en heeft een structuur voor drainage en wateropslag. De sedumplanten zijn al in de tray gegroeid voordat deze op het dak wordt geplaatst.

Je krijgt daardoor een compleet onderdeel dat je direct op het voorbereide dak kunt plaatsen.

Bij onze sedumtrays bestaat de basisopbouw in veel situaties simpelweg uit:

dakbedekking → wortelwerende folie → sedumtrays

De trays plaats je strak tegen elkaar. Ze klikken niet aan elkaar en hoeven op een normaal plat dak niet te worden vastgeschroefd of vastgelijmd.

Wat zijn sedummatten?

Een sedummat kun je vergelijken met een vooraf begroeide rol vegetatie. De mat bevat sedumplanten en wordt uitgerold over de onderliggende opbouw van het groendak.

De mat zelf vormt echter niet automatisch het complete sedumdaksysteem.

Onder de vegetatiemat zijn doorgaans andere lagen nodig, bijvoorbeeld voor drainage, waterbuffering, filtering en het substraat waarin de planten kunnen wortelen. De precieze opbouw verschilt per systeem en leverancier.

Daarmee zit meteen een belangrijk verschil tussen een sedummat en een sedumtray: bij een tray zijn meerdere functies al in één cassette gecombineerd, terwijl een sedummat onderdeel is van een verder opgebouwd groendaksysteem.

Sedumtrays en sedummatten naast elkaar

De belangrijkste verschillen kun je als volgt samenvatten:

Sedumtrays Sedummatten
Begroeiing Vooraf begroeid Vooraf begroeid
Substraat In de tray Losse laag onder de mat
Drainage In de tray geïntegreerd Aparte laag/systeem
Wateropslag In de tray geïntegreerd Afhankelijk van de onderliggende opbouw
Aanleggen Trays plaatsen Meerdere lagen aanbrengen en matten uitrollen
Zelf aanleggen Zeer geschikt Mogelijk, maar meer opbouwwerk
Later verwijderen Trays afzonderlijk op te nemen Minder eenvoudig
Direct groen resultaat Ja Ja

Beide systemen kunnen dus een groen eindresultaat opleveren. Het grootste verschil zit vooral in hoe je daar komt.

Welk systeem is het makkelijkst om zelf aan te leggen?

Als je zelf een sedumdak wilt maken, hebben sedumtrays een duidelijk praktisch voordeel.

Je hoeft niet afzonderlijk een drainagelaag, substraatlaag en vegetatielaag over het hele dak aan te brengen. Die onderdelen zijn al in de tray gecombineerd.

Na het voorbereiden van het dak en het aanbrengen van de wortelwerende folie kun je de trays één voor één plaatsen.

Bij sedummatten werk je meer met losse lagen. Die moeten in de juiste volgorde worden aangebracht voordat de vegetatiematten kunnen worden uitgerold.

Dat hoeft niet extreem ingewikkeld te zijn, maar er zijn wel meer afzonderlijke stappen en materialen nodig.

Wil je zien hoe eenvoudig de aanleg met trays is? Bekijk dan ons stappenplan voor zelf een sedumdak aanleggen.

Zijn sedumtrays direct groen?

Ja. Onze sedumtrays worden vooraf begroeid geleverd.

Je hoeft dus niet te wachten totdat losse plantjes of stekjes het volledige dak hebben dichtgegroeid. Nadat de trays tegen elkaar zijn geplaatst, heb je direct een grotendeels begroeid sedumdak.

Ook sedummatten hebben dit voordeel. Een goede vooraf begroeide sedummat zorgt eveneens direct voor begroeiing.

Op dit punt verschillen trays en matten dus minder van elkaar dan bijvoorbeeld trays en een systeem dat met losse sedumstekken wordt aangelegd.

Hoe zit het met drainage?

Een sedumdak moet regenwater kunnen vasthouden én overtollig water kunnen afvoeren.

Bij onze sedumtrays is de drainagefunctie onderdeel van de cassette. De onderzijde van de tray is zo opgebouwd dat water kan worden gebufferd en overtollig water verder kan worden afgevoerd.

Bij een sedummattensysteem wordt de drainage doorgaans door een aparte laag onder het substraat verzorgd.

Het uiteindelijke doel is hetzelfde, maar de manier waarop het systeem wordt opgebouwd verschilt.

Meer over de verschillende lagen lees je op onze pagina over de opbouw van een sedumdak.

Hoe zit het met wateropslag?

Ook hier hebben trays het voordeel van een geïntegreerd systeem.

Onze sedumtrays zijn verkrijgbaar met een waterbuffering van meer dan 25 liter of meer dan 30 liter per m², afhankelijk van de gekozen tray.

Die wateropslag is onderdeel van het ontwerp van de cassette.

Bij een systeem met sedummatten wordt de hoeveelheid water die het complete dak kan bufferen mede bepaald door de drainage- en waterbergingslagen onder de vegetatiemat.

Je kunt daarom niet simpelweg zeggen dat een sedummat een bepaalde hoeveelheid water opslaat zonder naar de volledige dakopbouw te kijken.

Welke oplossing geeft het minste gedoe bij de aanleg?

Voor een doe-het-zelver zijn trays meestal de overzichtelijkste oplossing.

Je werkt met één duidelijk product per dakoppervlak. Je hoeft niet voor iedere laag afzonderlijk te bepalen hoeveel materiaal je nodig hebt en hoe die laag moet worden aangebracht.

Voor onze sedumtrays reken je met ongeveer 4,5 trays per m².

Je meet het te vergroenen dakoppervlak, berekent hoeveel trays je nodig hebt en bepaalt vervolgens welke aanvullende materialen zoals wortelwerende folie, grind en eventueel een scheidingsprofiel nodig zijn.

Dat maakt zowel het bestellen als het aanleggen overzichtelijk.

Op onze pagina hoeveel sedumtrays heb ik nodig? leggen we uit hoe je straks precies kunt berekenen hoeveel trays je nodig hebt.

Zijn sedumtrays makkelijker te verplaatsen?

Een praktisch voordeel van trays merk je soms pas jaren na de aanleg.

Omdat de trays los op het dak liggen, kunnen ze afzonderlijk worden opgetild en tijdelijk worden verwijderd. Dat kan handig zijn wanneer je bijvoorbeeld bij de dakbedekking of een aansluiting moet zijn.

Na de werkzaamheden kunnen de trays weer worden teruggeplaatst.

Bij een sedumdak dat uit doorlopende losse lagen en uitgerolde vegetatiematten bestaat, is dat minder eenvoudig. Je onderbreekt dan eerder de opgebouwde lagen van het groendaksysteem.

Vooral op een bestaand dak kan de mogelijkheid om later eenvoudig bij de onderliggende dakbedekking te komen een voordeel zijn.

Kun je een sedumtray vervangen?

Ja. Omdat iedere tray een afzonderlijk onderdeel van het dak vormt, kun je indien nodig één of meerdere trays verwijderen of vervangen.

Dat betekent niet dat dit bij normaal gebruik regelmatig nodig is. Sedum is een sterke plant en met goed onderhoud van het sedumdak kan het jarenlang meegaan.

Maar het modulaire karakter van trays maakt plaatselijk ingrijpen wel eenvoudiger.

Zijn sedummatten dan een slechte keuze?

Nee. Sedummatten zijn een volwaardig systeem voor het maken van groene daken en worden veel toegepast.

Ze kunnen bijvoorbeeld interessant zijn wanneer een groendak professioneel wordt opgebouwd uit afzonderlijke drainage-, substraat- en vegetatielagen.

De vraag is dus niet of sedummatten goed of slecht zijn. De betere vraag is: welk systeem past bij de manier waarop jij jouw sedumdak wilt aanleggen?

Wil je vooral een compleet systeem dat je eenvoudig zelf kunt plaatsen, dan hebben sedumtrays duidelijke praktische voordelen.

Wat is goedkoper: sedumtrays of sedummatten?

Alleen de prijs van een tray vergelijken met de prijs per vierkante meter van een sedummat geeft geen eerlijk beeld.

Bij een sedummattensysteem moet je namelijk kijken naar de kosten van de complete dakopbouw. Afhankelijk van het gekozen systeem kunnen naast de vegetatiemat bijvoorbeeld drainage, filterlagen en substraat nodig zijn.

Bij een sedumtray zijn verschillende van deze functies al gecombineerd.

Vergelijk daarom altijd de kosten van een compleet sedumdak en niet alleen die van de zichtbare sedumbeplanting.

Op onze pagina wat kost een sedumdak? laten we zien met welke onderdelen je bij de kosten rekening moet houden.

Welk systeem is geschikt voor een bestaand dak?

Zowel trays als matten kunnen op bestaande daken worden toegepast, mits de dakconstructie, dakbedekking en afwatering geschikt zijn.

Bij een bestaand dak hebben trays wel een praktisch voordeel: het systeem is modulair en later weer relatief eenvoudig op te nemen.

Dat is prettig wanneer er ooit onderhoud aan de onderliggende dakbedekking nodig is.

Controleer vóór de aanleg altijd of het bestaande dak in goede staat verkeert en voldoende draagkracht heeft.

Hoe zwaar zijn sedumtrays?

Onze sedumtrays hebben volledig verzadigd een maximaal gewicht van ongeveer 52 kg per m².

Bij het beoordelen van verschillende sedumsystemen moet je altijd het verzadigde gewicht van het complete systeem vergelijken. Alleen het gewicht van een droge vegetatiemat zegt weinig over de uiteindelijke belasting van het dak.

Dat geldt vooral wanneer onder de mat nog substraat, drainage en andere lagen moeten worden aangebracht.

Meer hierover lees je bij gewicht van een sedumdak.

Sedumtrays of sedummatten op een garage, schuur of overkapping?

Voor relatief kleine daken zoals een garage, schuur, tuinhuis of overkapping zijn sedumtrays bijzonder praktisch.

Juist op zulke daken willen veel mensen het sedum zelf aanleggen. Het modulaire systeem past daar goed bij: folie aanbrengen, trays plaatsen, randen afwerken en water geven.

Lees eventueel verder over een sedumdak op een garage, sedumdak op een schuur of tuinhuis of sedumdak op een overkapping of carport.

Bij lichte constructies blijft het uiteraard belangrijk om eerst te controleren of het dak het verzadigde gewicht kan dragen.

Hoeveel onderhoud hebben beide systemen nodig?

Zowel sedumtrays als sedummatten bevatten uiteindelijk levende sedumplanten. Het onderhoud van de begroeiing verschilt daardoor niet fundamenteel alleen omdat het sedum in een tray of mat is geleverd.

In beide gevallen moet je het dak controleren, ongewenste begroeiing verwijderen, de afwatering vrijhouden, tijdens langdurige droogte zo nodig water geven en het sedum periodiek bemesten.

De keuze tussen trays en matten wordt daarom vooral bepaald door de opbouw en aanleg van het systeem, en veel minder door het latere normale onderhoud.

Wanneer kies je voor sedumtrays?

Sedumtrays zijn vooral interessant wanneer je:

Voor veel garages, schuren, tuinhuizen, aanbouwen en andere normale platte daken is dat precies de eenvoud die gewenst is.

Wanneer kies je voor sedummatten?

Sedummatten kunnen interessant zijn wanneer je bewust kiest voor een traditioneler opgebouwd groendaksysteem met afzonderlijke lagen.

Dat kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer een dak professioneel wordt ontworpen en aangelegd en de drainage-, substraat- en vegetatielagen afzonderlijk op elkaar worden afgestemd.

Je krijgt ook met sedummatten direct een begroeid uiterlijk, maar de volledige dakopbouw vraagt meer losse onderdelen.

Veelgestelde vragen over sedumtrays en sedummatten

Wat is het belangrijkste verschil tussen sedumtrays en sedummatten?

Bij sedumtrays zijn drainage, substraat en sedumbeplanting gecombineerd in een cassette. Een sedummat vormt vooral de begroeide vegetatielaag en wordt onderdeel van een dakopbouw met meerdere lagen.

Wat is makkelijker om zelf aan te leggen?

Sedumtrays zijn doorgaans eenvoudiger voor zelfaanleg omdat je minder afzonderlijke lagen hoeft aan te brengen.

Zijn sedumtrays al begroeid?

Ja. Onze sedumtrays worden vooraf begroeid geleverd, waardoor je na het plaatsen direct een groen resultaat hebt.

Zijn sedummatten ook direct groen?

Ja. Vooraf begroeide sedummatten geven eveneens direct een groen resultaat.

Heb je onder sedumtrays nog drainage nodig?

Bij onze sedumtrays is de drainagefunctie al in de tray geïntegreerd. Je hoeft daarom geen afzonderlijke drainagelaag onder de trays aan te brengen.

Heb je wortelwerende folie onder sedumtrays nodig?

Wij adviseren wortelwerende folie tussen de dakbedekking en de sedumtrays. Daarmee creëer je een extra beschermende en scheidende laag.

Kun je sedumtrays later verwijderen?

Ja. De trays liggen op een normaal plat dak los tegen elkaar en kunnen afzonderlijk worden opgenomen. Dat is handig wanneer je later bij de onderliggende dakbedekking moet zijn.

Zijn sedumtrays beter dan sedummatten?

Dat hangt af van de toepassing. Beide systemen kunnen een goed sedumdak opleveren. Voor iemand die zelf een eenvoudig, compleet en modulair sedumdak wil aanleggen, bieden sedumtrays duidelijke praktische voordelen.

Sedumtrays: vooral gemaakt om het eenvoudig te houden

Zowel sedumtrays als sedummatten kunnen uiteindelijk voor een mooi groen dak zorgen. Het grootste verschil zit niet in het uiterlijk van het eindresultaat, maar in de manier waarop het dak wordt opgebouwd.

Met sedummatten bouw je het systeem uit meerdere onderdelen op. Met sedumtrays zijn verschillende functies al samengebracht in één kant-en-klare cassette.

Wil je zelf een sedumdak aanleggen zonder een ingewikkelde opbouw met verschillende losse lagen? Dan zijn sedumtrays een logische keuze.

Het principe blijft eenvoudig: dak voorbereiden, wortelwerende folie aanbrengen, trays plaatsen en genieten van een groen dak.